Kontakt Mapa sajta

Manastir Manasija

Srpski srednjovekovni manastir, koji se nalazi u blizini Despotovca, udaljen je 130 km autoputem od Beograda. Bedemi i kule koje gospodare krajem, čuvaju blago manastira Manasija. U prošlosti se dugo spominjalo ime Resava, koje predstavlja prvobitno ime manastira, izvedeno po istoimenoj reci koja protiče u blizini.

Predstavlja zadužbinu srednjovekovnog vladara despota Stefana Lazarevića ili Stefana Visokog. Podignut je u periodu od 1407. – 1418. godine. Biografiju istaknutog vladara, kao i sve korake podizanja znamenitog utvrđenja, pratio je književnik Konstantin Filozof. Na osnovu njegovih spisa sagledavamo život srednjeg veka na prostoru naše zemlje.

Iako je po podizanju bio muški, od polovine XX veka postao je ženski manastir. Čitav kompleks sastoji se od crkve Svete Trojice, trpezarije ili velike resavske škole, koje su okružene sa 11 kula. Najveća je Donžan ili Despotova kula, smeštena severno od crkve. Iza crkve nalaze se konaci u kojima borave monahinje.

Udaljenost od većih gradova u Srbiji

kako doci icon
  • Niš – Manastir Manasija: 118 km
  • Kragujevac – Manastir Manasija: 70 km
  • Beograd – Manastir Manasija: 138 km
  • Novi Sad – Manastir Manasija: 230 km

Do današnjih dana, manastir je više puta rušen, spaljivan i pustošen, najviše pod osmanskom okupacijom, a kasnije i pod Austro-Ugarima, koji su tu boravili za vreme Prvog svetskog rata. Viševekovna razaranja ostavila su trajne posledice, kako na spoljni, tako i na unutrašnji dekor. Uz pomoć brojnih donacija, kompleks je sačuvan, dok se na njegovoj obnovi radi i danas.

Šta videti

sta videti icon
  • Park minijatura
  • Resavska pećina
  • Vodopad Veliki buk
  • Senjski rudnik
+ 4

Trpezarija koja je predstavljala glavnu instituciju u XV i XVI veku, danas je potpuno razorena. Ostaci nam svedoče o veličini zgrade, koja se sastojala od dva sprata. Prizemlje je predstavljalo veliku salu za ručavanje monaha, dok se na spratu nalazila biblioteka. Ukupno je prostorija mogla da primi 300 do 350 ljudi. Ktitor manastira se založio da manastir ispuni učenim ljudima toga doba, koje je dovodio iz Grčke, kako bi prepisivali i prevodili knjige. Tako je nastala resavska ili prepisivačka škola, jedinstvena na našim prostorima. Zahvaljujući njima, brojna dela ostala su sačuvana i danas.

Crkva Svete Trojice predstavlja glavnu crkvu. Živopis Manasije predstavlja najveći domet srednjevekovnog slikarstva. Svaka freska je naslikana zasebno, od strane različitih umetnika, a sve su međusobno izuzetno povezane, pa čine jedinstvenu kompoziciju. Vizantijski plava boja dobijena je od poludragog kamena lapis lazulija, uvoženog iz Avganistana, dok su žuti detalji na freskama bili od čistog zlata. Freske su rađene za vreme izgradnje čitavog kompleksa. Najzanimljivija i najdragocenija freska od svih jeste ktitorska freska, koja se nalazi na zapadnom zidu glavnog dela crkve. Vladar, odeven u vladarske odore sa insignijama, u stajaćem položaju, drži povelju u desnoj, i model manastira, u levoj ruci. Maketu manastira prinosi svetoj Trojici, trojici arhangela, po kojima je crkva dobila naziv.

Aktivnosti

aktivnosti icon
  • Poseta vodopadu Lisine
  • Poseta Resavskoj pećini
  • Poseta parku maketa (minijatura)
  • Poseta manastiru Ravanica

Najreprezentativnija freska manastira jeste freska Svetih ratnika. Interesantna je jer su vizantijski freskopisci prvi put oslikali ratnike kao figure u pokretu. Ističu se po šarenoj odeći, različitom oružju koje nose, kao i po pozi koju zauzimaju.

Osim fresaka, u samoj crkvi sa desne strane od oltara, ispod bele mermerne ploče, zakopane su mošti ktitora Stefana Lazarevića. Postoji pravilo da u toku svete tajne liturgije, muškarci stoje sa desne, a žene sa leve strane, zbog čega se ktitorske grobnice nalaze uvek sa desne strane.

U dvorištu kompleksa nalazi se interesantna suvenirnica, gde se nude rukotvorine monahinja po simboličnoj ceni. Postoje i predmeti od srebra i poludragog kamena. Budite svesni da svaki suvenir koji ponesete sa ovog svetog mesta, u sebi krije burnu istoriju ispisanu tragovima prošlosti i srednjeg veka srpske države.

Kako bi zaštitili kraj od zaborava, od 2015. godine održava se manifestacija Međunarodni dani viteštva – Just out. Domaćini manifestacije jesu Beli Orlovi, vitezovi iz Srbije. Oni goste saborce iz 15 drugih zemalja, u trajanju od 3 dana. Svaki dan ispunjen je novim sadržajima, od zabave za najmlađe, preko zabavnog programa za odrasle, do takmičenja i borbe mačevanja u tradicionalnoj srednjovekovnoj odeći. Svi učesnici smešteni su u viteškom selu – kampu, nedaleko od manastira, i usluženi tradicionalnim specijalitetima. Iako mlad, ovaj festival ima tendenciju da postane jedinstven i autentičan za ovaj kraj naše zemlje.